آرایگو در اسپانیا چیست و چه کسانی می توانند از آن استفاده کنند؟

آرایگو در اسپانیا چیست و چه کسانی می توانند از آن استفاده کنند؟ این سوال برای بسیاری از مهاجرانی که مدتی در اسپانیا زندگی کرده اند اما اقامت قانونی این کشور را ندارند، اهمیت زیادی دارد. آرایگو یا Arraigo یکی از روش های دریافت اقامت اسپانیا بر اساس شرایط استثنایی است و به برخی اتباع خارجی که در خاک اسپانیا حضور دارند اجازه می دهد با داشتن شرایط مشخص، وضعیت اقامتی خود را قانونی کنند.

در سال های اخیر قوانین مربوط به آرایگو تغییرات مهمی داشته است. بر اساس مقررات جدید مهاجرتی اسپانیا، از ۲۰ مه ۲۰۲۵ ساختار آرایگو تغییر کرد و پنج نوع اصلی شامل آرایگو اجتماعی، خانوادگی، اجتماعی کاری، اجتماعی آموزشی و فرصت دوم در نظر گرفته شد. در بسیاری از این روش ها نیز مدت حضور مورد نیاز از سه سال به دو سال کاهش یافته است.

آرایگو در اسپانیا چیست؟

واژه Arraigo در زبان اسپانیایی به مفهوم ریشه داشتن، وابستگی یا ایجاد پیوند با جامعه است. در قوانین مهاجرت اسپانیا، آرایگو به مجموعه ای از مجوزهای اقامت موقت گفته می شود که به دلیل شرایط استثنایی برای برخی اتباع خارجی حاضر در اسپانیا صادر می شود.

به زبان ساده، فردی که برای مدتی در اسپانیا زندگی کرده و شرایط لازم را داشته باشد، ممکن است بدون اینکه از کشور خارج شود بتواند از طریق یکی از انواع آرایگو برای قانونی کردن وضعیت اقامت خود اقدام کند.

بنابراین در پاسخ به این پرسش که آرایگو در اسپانیا چیست و چه کسانی می توانند از آن استفاده کنند؟ باید گفت آرایگو یک مسیر واحد نیست، بلکه چند نوع اقامت استثنایی است و شرایط فرد تعیین می کند کدام نوع برای او مناسب تر است.

انواع آرایگو در اسپانیا

بر اساس مقررات فعلی، پنج نوع اصلی آرایگو وجود دارد:

آرایگو اجتماعی یا Arraigo Social

آرایگو اجتماعی یکی از شناخته شده ترین انواع آرایگو است. طبق مقررات فعلی، این مجوز می تواند برای فرد خارجی که حداقل دو سال در اسپانیا حضور داشته و دارای پیوند خانوادگی مشخص در اسپانیا باشد یا بتواند ادغام خود در جامعه اسپانیا را اثبات کند، صادر شود.

در صورت نداشتن پیوند خانوادگی مورد قبول، گزارش ادغام اجتماعی اهمیت پیدا می کند. این گزارش معمولا توسط نهاد مسئول در منطقه خودمختار یا در برخی موارد توسط شهرداری محل سکونت فرد صادر می شود.

در مقررات فعلی همچنین برای برخی پرونده های آرایگو اجتماعی موضوع برخورداری از منابع مالی کافی مطرح است و در صورت استفاده از پیوند خانوادگی، این پیوندها شامل همسر یا شریک ثبت شده و بستگان درجه یک مستقیم می شود.

آرایگو اجتماعی کاری یا Arraigo Sociolaboral

این روش برای افرادی اهمیت دارد که علاوه بر مدت حضور لازم در اسپانیا، امکان ارائه قرارداد کاری معتبر را دارند.

برای آرایگو اجتماعی کاری، متقاضی باید معمولا حداقل دو سال به صورت مستمر در اسپانیا حضور داشته و دارای یک یا چند قرارداد کار باشد. وزارت مهاجرت اسپانیا نیز این نوع آرایگو را به عنوان مجوز اقامت موقت برای افرادی معرفی می کند که حداقل دو سال در کشور حضور داشته و قرارداد یا قراردادهای کاری دارند.

طبق دستورالعمل های اجرایی، مدت قرارداد یا مجموع قراردادها نیز باید شرایط تعیین شده در مقررات را داشته باشد و شرایط حقوق، ساعات کار و وضعیت کارفرما مورد بررسی قرار می گیرد.

آرایگو اجتماعی آموزشی یا Arraigo Socioformativo

آرایگو اجتماعی آموزشی برای افرادی طراحی شده است که قصد دارند از طریق آموزش و کسب مهارت، شرایط ادغام اجتماعی و حرفه ای خود را بهبود دهند.

متقاضی باید معمولا حداقل دو سال به صورت مستمر در اسپانیا حضور داشته باشد و در یکی از دوره های آموزشی مورد تایید ثبت نام کرده یا مشغول تحصیل باشد یا متعهد به گذراندن برخی دوره های مشخص معرفی شده توسط خدمات عمومی اشتغال اسپانیا شود. همچنین ارائه گزارش ادغام اجتماعی می تواند بخشی از شرایط پرونده باشد.

این روش می تواند برای افرادی مناسب باشد که قرارداد کاری مورد نیاز برای آرایگو اجتماعی کاری را ندارند اما امکان تحصیل یا شرکت در دوره های حرفه ای واجد شرایط را دارند.

آرایگو خانوادگی یا Arraigo Familiar

در آرایگو خانوادگی برخلاف بسیاری از انواع دیگر آرایگو، حداقل مدت مشخصی برای حضور قبلی در اسپانیا تعیین نشده است.

بر اساس مقررات فعلی، یکی از موارد استفاده از این روش مربوط به پدر، مادر یا سرپرست یک کودک تبعه یکی از کشورهای اتحادیه اروپا، منطقه اقتصادی اروپا یا سوئیس است؛ به شرط آنکه متقاضی در اسپانیا حضور داشته و مسئولیت کودک را بر عهده داشته باشد و با او زندگی کند یا تعهدات والدینی خود را انجام دهد.

همچنین در شرایط مشخص، بستگان فرد دارای معلولیت که تبعه اتحادیه اروپا، منطقه اقتصادی اروپا یا سوئیس باشد و از او حمایت و نگهداری کنند، می توانند مشمول این نوع آرایگو شوند.

آرایگو فرصت دوم یا Arraigo de Segunda Oportunidad

یکی از تغییرات مهم قوانین جدید مهاجرتی اسپانیا ایجاد آرایگو فرصت دوم است.

این مجوز برای برخی اتباع خارجی طراحی شده است که در دو سال قبل از ارائه درخواست، دارای نوعی مجوز اقامت در اسپانیا بوده اند اما امکان تمدید یا ادامه آن را به دلایلی غیر از مسائل مربوط به نظم عمومی، امنیت یا سلامت عمومی از دست داده اند.

هدف این مسیر فراهم کردن فرصتی برای افرادی است که قبلا وضعیت اقامتی قانونی داشته اند اما بعدا اقامت خود را از دست داده اند.

شرایط عمومی دریافت آرایگو در اسپانیا

شرایط دقیق بر اساس نوع آرایگو متفاوت است، اما تعدادی از الزامات عمومی در اکثر پرونده ها وجود دارد.

متقاضی معمولا باید:

• شهروند اتحادیه اروپا، منطقه اقتصادی اروپا یا سوئیس نباشد.
• هنگام درخواست در اسپانیا حضور داشته باشد.
• سابقه کیفری موثر در اسپانیا و کشورهای محل اقامت قبلی خود نداشته باشد.
• برای نظم عمومی، امنیت یا سلامت عمومی تهدید محسوب نشود.
• در صورت وجود تعهد عدم بازگشت به اسپانیا، در دوره ممنوعیت ورود قرار نداشته باشد.
• هزینه قانونی بررسی پرونده را پرداخت کند.
• شرایط اختصاصی نوع آرایگو انتخاب شده را داشته باشد.

بر اساس اصلاحات اجرایی سال ۲۰۲۶، شرایط وضعیت اقامت یا پرونده های مهاجرتی در حال بررسی نیز باید هنگام ارائه درخواست مورد توجه قرار گیرد.

مدت حضور لازم برای دریافت آرایگو

یکی از مهم ترین تغییرات قوانین جدید کاهش مدت حضور مورد نیاز برای بسیاری از انواع آرایگو است.

در گذشته برای برخی مسیرها سه سال حضور در اسپانیا لازم بود، اما در مقررات جدید این مدت در بسیاری از انواع آرایگو به دو سال کاهش پیدا کرده است. آرایگو خانوادگی از این قاعده مستثنی است و حداقل مدت حضور مشخصی ندارد.

اثبات حضور مستمر اهمیت زیادی دارد. مدارکی مانند ثبت شهرداری، اسناد پزشکی، مدارک بانکی، قرارداد اجاره، مکاتبات رسمی یا سایر مدارک معتبر می توانند بسته به شرایط پرونده برای اثبات حضور مورد استفاده قرار گیرند.

آیا زمان درخواست پناهندگی برای آرایگو محاسبه می شود؟

این موضوع اهمیت زیادی دارد. طبق مقررات فعلی، زمانی که شخص متقاضی حمایت بین المللی یا پناهندگی بوده است، مدت بررسی درخواست او تا زمان قطعی شدن تصمیم مربوط به حمایت بین المللی، برای محاسبه مدت حضور مورد نیاز آرایگو در نظر گرفته نمی شود.

به همین دلیل افرادی که سابقه درخواست پناهندگی داشته اند باید قبل از محاسبه دو سال حضور، وضعیت پرونده و تاریخ های دقیق خود را بررسی کنند.

مدارک مورد نیاز برای درخواست آرایگو

مدارک بسته به نوع آرایگو متفاوت هستند، اما معمولا موارد زیر اهمیت دارند:

• پاسپورت و مدارک هویتی
• مدارک اثبات حضور مستمر در اسپانیا
• گواهی عدم سوء پیشینه در موارد لازم
• مدارک مربوط به محل سکونت
• مدارک خانوادگی در صورت اقدام از مسیر خانوادگی
• قرارداد یا قراردادهای کاری برای آرایگو اجتماعی کاری
• مدارک ثبت نام یا دوره آموزشی برای آرایگو اجتماعی آموزشی
• گزارش ادغام اجتماعی در پرونده هایی که به آن نیاز دارند
• مدارک مربوط به منابع مالی در موارد لازم
• فرم درخواست و رسید پرداخت هزینه مربوطه

مدارک خارجی ممکن است نیاز به ترجمه رسمی به زبان اسپانیایی و همچنین آپوستیل یا تایید قانونی داشته باشند.

مزایای دریافت آرایگو در اسپانیا

مهم ترین مزیت آرایگو، فراهم شدن امکان قانونی کردن وضعیت اقامت فرد بدون الزام عمومی به بازگشت به کشور مبدا و شروع مسیر مهاجرت از ابتدا است.

دریافت اقامت قانونی می تواند دسترسی فرد به بازار کار قانونی، قراردادهای رسمی، سیستم تامین اجتماعی و بسیاری از امور اداری اسپانیا را آسان تر کند.

البته نوع مجوز، مدت اعتبار و شرایط کار یا تمدید آن باید در هر پرونده جداگانه بررسی شود.

چه کسانی می توانند از آرایگو استفاده کنند؟

اگر بخواهیم پاسخ آرایگو در اسپانیا چیست و چه کسانی می توانند از آن استفاده کنند؟ را به صورت خلاصه بیان کنیم، این روش بیشتر برای افرادی قابل بررسی است که در اسپانیا حضور دارند و یکی از شرایط زیر را دارند:

• حداقل دو سال در اسپانیا حضور داشته اند و شرایط ادغام اجتماعی را دارند.
• پس از دو سال حضور، قرارداد کاری مناسب پیدا کرده اند.
• شرایط شرکت در دوره آموزشی واجد شرایط را دارند.
• دارای روابط خانوادگی مورد قبول برای آرایگو خانوادگی هستند.
• قبلا اقامت قانونی اسپانیا داشته اند اما آن را از دست داده اند و شرایط آرایگو فرصت دوم را دارند.

انتخاب مسیر مناسب باید با توجه به سابقه حضور، نوع اقامت قبلی، وضعیت خانوادگی، سابقه پناهندگی، قرارداد کاری و مدارک موجود انجام شود.

سوالات متداول درباره آرایگو در اسپانیا

آیا برای آرایگو حتما باید سه سال در اسپانیا زندگی کرده باشیم؟

خیر. طبق مقررات جدید، مدت حضور مورد نیاز برای بسیاری از انواع آرایگو به دو سال کاهش یافته است. آرایگو خانوادگی نیز حداقل مدت حضور مشخصی ندارد.

آیا بدون قرارداد کاری می توان آرایگو گرفت؟

بله. قرارداد کاری شرط همه انواع آرایگو نیست. برای مثال ممکن است فرد بر اساس آرایگو اجتماعی، خانوادگی یا اجتماعی آموزشی واجد شرایط باشد.

آیا با آرایگو می توان در اسپانیا کار کرد؟

بسیاری از مجوزهای آرایگو امکان فعالیت کاری را فراهم می کنند، اما شرایط دقیق مجوز صادر شده باید بررسی شود.

آیا کسی که قبلا اقامت اسپانیا داشته می تواند از آرایگو استفاده کند؟

در برخی شرایط بله. آرایگو فرصت دوم دقیقا برای برخی افرادی ایجاد شده است که قبلا دارای مجوز اقامت بوده اند اما امکان ادامه یا تمدید آن را از دست داده اند.

آیا آرایگو خانوادگی نیاز به دو سال حضور دارد؟

خیر. بر اساس مقررات فعلی، برای آرایگو خانوادگی حداقل مدت حضور قبلی در اسپانیا تعیین نشده است.

نتیجه گیری

در پاسخ به سوال آرایگو در اسپانیا چیست و چه کسانی می توانند از آن استفاده کنند؟ می توان گفت آرایگو یکی از مهم ترین مسیرهای قانونی برای دریافت اقامت در شرایط استثنایی برای اتباع خارجی حاضر در اسپانیا است. مقررات جدید این سیستم را به پنج مسیر اصلی اجتماعی، اجتماعی کاری، اجتماعی آموزشی، خانوادگی و فرصت دوم تقسیم کرده است.

کاهش مدت حضور مورد نیاز از سه سال به دو سال در بسیاری از انواع آرایگو نیز باعث شده افراد بیشتری امکان بررسی این مسیر را داشته باشند. با این حال شرایط هر نوع آرایگو متفاوت است و موضوعاتی مانند مدت حضور، سابقه پناهندگی، قرارداد کاری، روابط خانوادگی، منابع مالی و نحوه اثبات حضور در اسپانیا می توانند نتیجه پرونده را تغییر دهند. به همین دلیل قبل از اقدام، بررسی دقیق شرایط شخصی متقاضی و تطبیق مدارک با آخرین مقررات مهاجرتی اسپانیا اهمیت زیادی دارد.